Nefsi Müdafaa!

• “Ancak bir tanrı ya da onun sahteleri adına öldürürüz aklı, kalbi ve hakikati.”
  Emil Cioran’dan mülhem

Bir işe besmeleyle başlamak, o işi kendiliğinden temiz kılmaz. Kürsüye besmeleyle çıkmak da konuşanın söylediklerini doğru, yaptıklarını meşru hâle getirmez.

Bugün Türkiye’de yüz binlerce yatırımcıyı etkileyen fon krizinin ardından sorulması gereken sorular sorulmadı: Para hangi fonlarda toplandı? Hangi hisselere, ne zaman ve hangi gerekçeyle yatırıldı? Fiyatlar hangi dinamiklerle bu kadar yükseldi? Kimler yükseliş sırasında alım yaptı, kimler satışla çıktı, kimler zararını üstlendi? BİST — Borsa İstanbul Anonim Şirketi’nin %80,6 hissesi Türkiye Varlık Fonu’na ait. Türkiye Varlık Fonu ise direkt Erdoğan’a bağlı. Yönetim kurulunu kim atıyor sizce? Aynı sorular SPK için de sorulabilir.

• Bu arada Türkiye Varlık Fonu’nun güncel bilançosuna göre toplam varlığı 18,997 trilyon TL. Bu varlıkları nasıl edindiği ise uzun ve meşakkatli bir konu.

Kamuya yansıyan haberlere göre, 500 bini aşkın yatırımcının parasının bulunduğu 131 fon tasfiye sürecine alındı. Pusula fonlarından 28 Ağustos sonrasında yaklaşık 132,7 milyar liralık çıkış talebi geldi; bazı fonlar geri ödeme yükümlülüklerini yerine getiremedi. Fonların toplam varlığı, yatırımcıların zararı ve soruşturmada araştırılan kişisel kazançlar ayrı ayrı hesaplanmalı. Fakat bu ayrım, yaşananların ağırlığını azaltmıyor: İnsanların birikimleri risk altında, paralarına erişimleri kısıtlı ve piyasa işlemleriyle ilgili ciddi iddialar soruşturuluyor. 2025 yılında yüz binlerce lira zarar eden şirketlerin hisseleri nasıl oldu da milyarlarca lira kazandırdı?

Tartışmanın düğümlendiği yerlerden biri, bazı fonların sınırlı sayıda ve dolaşımdaki payı dar şirketlerin hisselerinde çok büyük pozisyonlar taşıması. Haberlere göre Pusula fonlarının Katılımevim’deki payı, 2025 sonundaki alımlardan sonra şirket sermayesinin yüzde 25,59’una; Gündoğdu Gıda’daki payı ise 2026’da yüzde 38,67’sine ulaştı. Aynı haberlerde Katılımevim ve Destek Finans hisselerinin yıl içinde yüzde 300’ü aşan yükselişleri, Gündoğdu Gıda’nın yükselişi de aktarılıyor. Gündoğdu Gıda’nın 2025 yılı finansal tablolarında 103,9 milyon lira net zarar bildirmesi, bu yükselişin nedenlerini sormayı daha da gerekli kılıyor. Bu ölçekte pozisyonlar, keskin fiyat hareketleri ve ardından gelen ödeme sorunları, ayrıntılı ve bağımsız bir açıklamayı zorunlu kılar.